LUBELSKA (KAZIMIERSKA) OJCZYZNA "NIEJAKIEGO L.D."
ELZBIETA MORAWIEC
Polska od zawsze rodzi poetow. Mozna by wrecz powiedziec, ze jednym z naszych najwazniejszych bogactw naturalnych jest poezja. Tak bylo w I i II Rzeczpospolitej, tak jest i dzis. Byc moze nawet wiecej jest dzis regionow, "okolic poetow", urodzajnych artystycznie niz kiedykolwiek bywalo. Bo to i Sanok Szubera, Gdansk Wencla, Nowy Sacz – Kudyby braci Biesiagow, Piwniczna Wandy Lomnickiej-Dulak, Barbary Paluchowej i Krynica Murianki-Trochanowskiego i wiele, wiele innych.
Leszek Dlugosz, "niejaki L.D", piesniarz (niegdys
z Piwnicy pod Baranami), poeta, swietny popularyzator dawnej poezji polskiej w
TV, a i przyjaciel ze studenckich czasow, od wielu lat zwiazany jest z
Krakowem. Ale jego poetycka "mala ojczyzna" lezy na dzisiejszych
"Kresach" Polski, na Lubelszczyznie. Tam urodzony, z natchnien
tamtej ziemi, jej spokojnej, slonecznej urody, jasnej architektury renesansu
czerpie inspiracje. Najczesciej wyrazajaca sie wewnetrzna radoscia
ducha i pochwala swiata, nieczesto tak odkryta, jak w ostatnim tomie
wierszy "Na Rynku usiasc w Kazimierzu..." (Wydawnictwo-Drukarnia
L-Print, 2004).
Okladka tomiku Leszka Dlugosza Na rynku usiasc w Kazimierzu, 2004.
Na okladce obraz Jerzego Gnatowskiego.
Dlugosz ma juz za soba kilkanascie tomow wierszy, z nich wszystkich ten wlasnie wydaje mi sie najdojrzalszy, "zraly", jakby powiedzial przed wiekami pobliski sasiad Dlugosza z Czarnolasu, ziemi radomskiej. Przenikniety Horacjanska nuta, jest zatrzymaniem chwil, por roku i czasow roznych Kazimierza Dolnego, z malym akcentem lubelskim na koncu.
Kazimierz (ktory kochamy chyba? wszyscy) jawi sie w tym
zbiorze w calej urodzie. Dlugosz napisalby moze "krasie", jako
ze nie boi sie slow troche staroswieckich, a nawet uznanych za poetycko
zuzyte... "Cud", cudne", a i piekno moze wcale nie omijaja
jego wierszy, ale sa tam na miejscu, zgodne ze sluchem poety-muzyka i jego
biografia. Zawsze oprawione w kontekst, ktory dzwiga na poziom nowych
znaczen ich nieco juz zetlala materie. Dlugosz jest zbyt dobrze
wyksztalconym polonista – co znaczy tyle, ze zna swietnie i czyta poezje
polska : Kochanowskiego, Mickiewicza – ale Milosza i Herberta, Dymnego i
Szymborska – aby nie znac zasady gry slowem poetyckim. Zbyt czule,
jako muzyk ma ucho, aby sie falszu na slowie dopuscic. Nie udaje tez w
swoim pisaniu
A jest to glos jasny i radosc przepowiadajacy nieustannie, aby o poranku – kazdy czytelnik mogl wspomniec fraze, co pozwoli mu na chwile bodaj – poczuc sie szczesliwym, poczuc dar istnienia jako cudu wlasnie. Stad i Kazimierz – nie jest to tylko poetyckie olsnienie uroda miasta, ale pejzaz duchowej, wewnetrznej pogody, szansa dla kazdego czytelnika wejscia w maly Eden. Ktory niekoniecznie lezy w Kazimierzu... Czy wisnie kwitna bialo tylko tam? Czy tylko tam jest zima – niczym z Breugla? "Badzcie uwazni", jak pisal wielki Poeta.
Z tymi wszystkimi, wazniejszymi pytaniami – Dlugosz jest caly zatopiony w Kazimierzu, kronikarz jego por roku, zmiennych swiatel i mroku, odleglego czasu niepowrotnych Kazimierskich Zydow i dzisiejszego zgielku "pub-kultury", dwu ksiezycow Marii Kuncewiczowej i pogawedki nad "piwkiem", pod przyjaznym ksiezycem z przyjacielem, malarzem.
Ten przyjaciel, kazimierski malarz, Jerzy Gnatowski – jest zreszta wspoltworca urody tomu wierszy Leszka Dlugosza. Ze "szkoly" kolorystow polskich. ma w swoich obrazach te sama mgle swietlistej barwy "miejscowej", jaka odnajdziemy w obrazach kapistow, z Paryza i Krakowa slynnych. Gnatowski, acz nie kazimierzanin z urodzenia, nie wyemigrowal ani do Warszawy ani do Paryza, wierny moze swojej pierwszej milosci do pieknego miasta nad dolna Wisla. Reprodukcje jego plocien i rysunkowych szkicow zdobia i "oprawiaja" tom wierszy Dlugosza.
A calosc jest przedsiewzieciem trojki przyjaciol:
Poety, Malarza i Drukarza, Zbigniewa Lemiecha, ktory ukryl sie pod skromna nazwa – wydawca–drukarz.
