Poniższy tekst jest tekstem folderu wydanego przez Muzeum Narodowe w Krakowie z okazji wystawy dzieł Marca Chagalla. Zamieszczamy go za zgodą Autorki i organizatorów wystawy z Muzeum Narodowego w Krakowie. Dziękujemy Autorce i Panu Profesorowi Ryszardowi Otrębie za udostępnienie tego tekstu.   (AMK)




WYSTAWA DZIEŁ CHAGALLA
W MUZEUM NARODOWYM W KRAKOWIE






STEFANIA KRZYSZTOFOWICZ-KOZAKOWSKA



     Marc Chagall należy do grona wielkich sztuki dwudziestego wieku. Był wielkim poetą malarstwa i wielkim malarzem poezji.

     Urodzony i wychowany w żydowskiej rodzinie w Witebsku, małym białoruskim miasteczku, studiował w Petersburgu oraz w Paryżu; w czasie rewolucji był komisarzem sztuk pięknych w rodzinnym mieście; w 1922 roku związał się na stałe z Paryżem, gdzie przebywał do końca życia, poza amerykańskim epizodem tragicznych lat drugiej wojny światowej.

W swoim malarstwie, budowanym za pomocą nasyconego, ekspresyjnego koloru, tworzył świat przepojony nastrojem dziwności i tajemniczości, pełen surrealnych wyobrażeń i sytuacji, a jednak odnoszący się do bardzo konkretnych miejsc, ludzi i zdarzeń.

Bardziej niż którykolwiek z malarzy naszej epoki - stwierdziła w 1956 roku Emily Genauer - Chagall obdarzając skrzydłami kochanków, bukiety, grajków, zegary, krowy i świeczniki, pozwolił swobodnie wzlecieć naszej wyobraźni.

Byl poeta malarstwa, transponującym swe wizje i skojarzenia na język obrazu. Pozostawał wierny tradycji żydowskiej, nostalgicznym wspomnieniom z dzieciństwa, przepełnionymi widokami małych miasteczek.

Był też wielkim piewcą miłości, radości życia, piękna natury.


Szumi przez lata samowar
z Witebska.
Kopcą senne lampy naftowe.
Skrzydlaty śledź jarmarkom
błogosławi z nieba?

Jerzy Ficowski, List do Marca Chagalla

Rownocześnie podejmował w całej swojej twórczości ryzyko eksperymentu, trudnych i skomplikowanych wyzwań artystycznych. Tworzył w różnych technikach, poczynając od malarstwa olejnego, poprzez grafiką, ilustracją książkową, po malarstwo monumentalne, projekty witraży, scenografię i tkaninę.

Wystawa Marc Chagall - dzieła z lat 1925-1983, będąca pierwszą prezentacją twórczości Marca Chagalla w Polsce, ukazuje sześćdziesiąt prac Artysty z lat 1925-1983 - obrazy, gwasze, rysunki, gobeliny - które udostępnione zostały Muzeum Narodowemu w Krakowie dzięki uprzejmości spadkobierców córki Artysty - Idy, skupionych w "?L'Indivision Ida Chagall", jak i dzięki osobistemu zaangażowaniu wnuczki Artysty - pani Meret Meyer-Graber. Możliwość urządzenia wystawy zasugerowała nam pani Jolanta Sell, tłumaczka słynnych Płonących świec, pióra Belli Chagall.

Wśród eksponowanych prac znajdują się miedzy innymi portrety żony Belli - Bella z goździkiem z 1925 roku, Żona z dwiema twarzami z 1927 roku; martwe natury, w tym z 1929 roku, Kandelabr i białe róże i z 1949 roku, Zegar z błękitnym skrzydłem; białoruskie refleksje, jak Scena wiejska z 1944 roku czy Scena z gospodarstwa z 1963 roku; radosne sceny z życia cyrku, jak Woltyżerka z 1955 roku, Żółty clown z 1959 roku, czy pochodzący z 1966 roku gobelin Rodzina arlekina. Są też na wystawie w krakowskim Muzeum Narodowym kompozycje o tematyce biblijnej, jak Sen Jakuba z lat 1930-1932, Niosący krzyż z 1941 roku, Chrystus nad wodą z 1953 roku, Psalm z 1977 roku, Pieśń Króla Dawida z 1983 roku. Tematy biblijne powtarzają również monumentalne gobeliny zrealizowane według projektów Chagalla, a to Stworzenie świata z 1971 roku i Mojżesz z 1973 roku.

Wystawie towarzyszy katalog z reprodukcjami wszystkich wystawionych dzieł oraz z tekstami krytycznymi i wspomnieniowymi, a także z obszerną, ilustrowaną zdjęciami archiwalnymi biografią Artysty pióra pani Meret Meyer-Graber. Częścią katalogu jest również wiersz Jerzego Ficowskiego List do Marca Chagalla, napisany w latach 1950-1956, po raz pierwszy opublikowany w 1957 roku na łamach tygodnika Po prostu. W 1960 roku, przetłumaczony na język francuski, wiersz ten otrzymał w formie maszynopisu Marc Chagall, a w 1969 roku wiersz został wzbogacony o ilustracje Chagalla i opublikowany w paryskim wydawnictwie Adrien Maegha.

* * *

Wystawa Marc Chagall - dzieła z lat 1925-1983 czynna jest w Gmachu Głównym Muzeum Narodowego w Krakowie, Al. 3 Maja 1 od 5 września do 2 listopada 1997 roku. Godziny otwarcia wystawy: codziennie, z wyjątkiem poniedziałków, od 10:00 do 16:00, w środy od 10:00 do 18:00

Komisarz wystawy: Stefania Krzysztofowicz-Kozakowska
Projektanci wystawy: Małgorzata i Janusz Kuchejda, Ryszard Michalski
Projektant wydawnictw: Ryszard Otręba








Copyright © 1997-2007 Zwoje